Doğumsal Omurga ve Omurilik Hastalıkları (Spinal Konjenital Malformasyonlar)

Doğumsal omurga hastalıkları (meningosel,meningomyelosel), anne karnındaki gelişim bozukluklarıdır. Bu sorunların oluşma nedenleri çeşitlidir. Annenin geçirdiği enfeksiyonlar buna yol açabilir. Ayrıca alkol ve sigara kullanımı da önemli faktörlerdir.

En sık görülen nedenlerden biri folik asit eksikliğidir. Gebelik döneminde bu desteğin alınmaması riski artırır. Bu hastalarda idrar ve böbrek sorunları da görülebilir. Bu nedenle hastalar sıkı takip edilmelidir. Çocuk nefroloji ve ürolojidoktorları sürece dahil olmalıdır.

Meningosel ve Meningomyelosel

Bu hastalık, omuriliğin sırtta açıkta kalması durumudur. İki türü vardır:

• Meningosel: Kese içerisinde sadece beyin-omurilik zarı ve sıvısı bulunur.
• Meningomyelosel: Kese içerisinde omurilik dokusu da yer alır.

Sonuç olarak, meningomyeloselli hastaların bir kısmı kısmen veya tam felçli olarak doğarlar. Ayrıca, bu durumlarda cilt açık olduğu için enfeksiyon ve hayati risk yüksektir. Dolayısıyla, hiç vakit kaybetmeden ameliyatı planlarız. Buna ek olarak, Hidrosefali ve Chiari malformasyonu (Beyincik sarkması) da bu hastalarda oldukça sık karşımıza çıkar.

Dermal Sinüs Traktı

Bu patolojide ciltten omuriliğe uzanan anormal bir yol (tünel) bulunur. Ne yazık ki bu bağlantı, cilt dışındaki mikropların omuriliğe taşınmasına ve enfeksiyona yol açar.

Diastematomyeli (Ayrık Omurilik Sendromu)

Bu sendromda omurilik ikiye ayrılmıştır. Arada kemik veya kıkırdak bir perde bulunur. Bebek doğduktan sonra büyüme devam eder. Ancak omurga ve omurilik farklı hızda büyür. Aradaki perde omuriliği gerer. Bu gerilme zamanla hasara yol açar. Genellikle gergin omurilik sendromu ile birlikte görülür.

Tedavi Yöntemleri

Bu hastalıkların temel tedavisi cerrahidir. Genellikle sadece izlem yapmak yeterli olmaz. Tedavi planımız şöyledir:

Meningosel ve Meningomyelosel: Cildi ve keseyi ameliyatla onarırız. Cilt açıksa enfeksiyon riski çok yüksektir. Bu yüzden ameliyatı beklemeden yaparız.

Dermal Sinüs Traktı: Cilde uzanan tüneli tamamen çıkartırız. Bölgeyi güvenli şekilde kapatırız.

Ayrık Omurilik Sendromu: Omuriliği bölen perdeyi çıkartırız. Omurilik zarını onarırız. Böylece omuriliğin tek parça halinde rahatça hareket etmesini sağlarız.

Sıkça Sorulan Sorular

Ameliyat ne zaman yapılmalı?

Eğer kese açıksa (Meningomyelosel), enfeksiyon riskini önlemek için doğumdan sonraki ilk 24-48 saat içinde ameliyatı yapıyoruz. Kapalı ve gizli anomalilerde ise ameliyatı birkaç ay veya yaşa kadar erteleyebiliyoruz.

Bebeğim yürüyebilecek mi?

Bu durum, sinir hasarının seviyesine bağlıdır. Meningosel vakaları genellikle normal bir hayat sürer. Meningomyelosel vakalarında ise fizik tedavi desteğiyle yürüme potansiyelini artırıyoruz.

Beyinde su toplanması (Hidrosefali) olur mu?

Meningomyelosel hastalarının yaklaşık %80-90’ında hidrosefali gelişebilir. Bu yüzden ameliyat sonrası baş çevresi takibi yapıyoruz ve gerekirse “Şant” ameliyatı uyguluyoruz.

Bu hastalık genetik midir?

Tamamen genetik değildir ancak ailesinde öykü olanlarda risk bir miktar artar. Özellikle bir sonraki gebelikte yüksek doz folik asit kullanımı öneriyoruz.